SAMARQAND VA UNING ATROFLARIDA ISLOMIY TA’LIM TIZIMI TARAQQIYOTI: KUTTABLAR FAOLIYATI VA ILMIY-MADANIY MUHITNING SHAKLLANISHI
Keywords:
Samarqand, kuttab, masjid, islomiy ta’lim, madaniyat, ilmiy muhit, Movarounnahr, mu’addibAbstract
Ushbu maqolada Samarqand shahrining Markaziy Osiyodagi ilmiy, madaniy va diniy-ma’rifiy markaz sifatidagi o‘rni tahlil qilinadi. Tadqiqotda Samarqandning ijtimoiy-siyosiy va iqtisodiy mavqei hamda uning ilmiy muhitining shakllanish jarayoni yoritilgan. Shuningdek, maqolada islom davrida ta’lim tizimining boshlang‘ich bo‘g‘ini sanalgan kuttab (boshlang‘ich maktab) larning faoliyati, ularning ta’limiy mazmuni, pedagogik tamoyillari va jamiyatdagi ijtimoiy-ma’naviy ahamiyati tahlil etiladi. Samarqand va uning atroflarida yashab, diniy-ilmiy faoliyat olib borgan mashhur olim va muallimlar haqida tarixiy manbalarga tayangan holda ma’lumot berilgan.
References
1. Muhammad ibn Ahmad al-Muqaddasiy. Ahsan al-Taqosim fi Ma’rifat al-Aqolim (Mintaqalar haqidagi eng yaxshi taqsimlar), - Leiden: “Briel”, 1906. – 498 B.
2. Ibn al-Asir. Al-Lubab fi Tahzib al-Ansab (Nasablarning ixcham talqini), - Bag‘dod: “Maktabat al-musanna”, 1-jild, 1966. – 459 B.
3. Mahmud Shayt Xattob. Bilodu Movarounnahr (Daryoning narigi sohilidagi o‘lkalarning tarixi), - Bayrut, 1990. – 429 B.
4. Rashod Ma’tuq. Al-Hayat al al-Ilmiyya fi al-Iroq fi al-Asri al-Buvayhiy (Buvayhiylar davrida Iroqdagi ilmiy hayot), Makka: “Maktaba al-Tolib”, 1997. – 500 B.
5. Ibn Xaldun. Muqaddima Ibni Xaldun, - Bayrut: 1987. – 465 B.