KOSMIK SOHADA DEEP-TECH STARTAPLARNI MOLIYALASHTIRISH MEXANIZMLARI: DAVLAT BUYURTMASI, VENCHUR KAPITAL VA RIVOJLANAYOTGAN MAMLAKATLAR UCHUN XULOSALAR
Keywords:
deep-tech, kosmik startap, davlat buyurtmasi, ankor buyurtmachi, bosqichli to‘lov, CubeSat, masofadan zondlash, texnologik tayyorlik darajasi, dual-use.Abstract
Maqolada kosmik sohadagi deep-tech startaplarni moliyalashtirish mexanizmlari tahlil qilinadi. Muallif bu toifadagi loyihalarning uch xususiyati — uzoq ishlab chiqish sikli, yuqori kapital talabi va bozorning davlatga bog‘liqligi — klassik venchur modeliga to‘g‘ri kelmasligini asoslaydi. Davlat buyurtmasining bosqichli to‘lov shaklidagi ko‘rinishi asosiy vosita sifatida ko‘rib chiqiladi. O‘zbekiston kosmik sohasining hozirgi holati asosida moliyalashtirish arxitekturasi bo‘yicha takliflar shakllantiriladi.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining kosmik tarmoqni rivojlantirish bo‘yicha qarorlari, jumladan PQ-357-son qarori doirasidagi chora-tadbirlar.
2. “O‘zbekkosmos” agentligi rasmiy materiallari va davlat kosmik monitoringi dasturiga oid hujjatlar.
3. NASA Commercial Orbital Transportation Services (COTS) dasturi hujjatlari, 2006-yil.
4. European Space Agency Business Incubation Centres tarmog‘i materiallari.
5. Indian National Space Promotion and Authorisation Centre (IN-SPACe) tashkil etilishi to‘g‘risidagi hujjatlar, 2020-yil.
6. Luxembourg Space Agency faoliyatiga oid materiallar, 2018-yil.
7. Kyushu Institute of Technology bilan kadrlar tayyorlash bo‘yicha hamkorlik dasturiga oid rasmiy axborot, 2025–2026-yillar.
8. Turkiy davlatlar tashkiloti Kosmik qo‘mitasi faoliyatiga oid materiallar.
9. O‘zbekistonda sun’iy yo‘ldosh tasvirlarini qayta ishlash bozori holati bo‘yicha rasmiy axborot.
